29 Haziran gecesi gerçekleştirilen koordineli hava taarruzları, Azerbaycan’ın Ukrayna’ya yönelik petrol ihracatını doğrudan etkileyerek bölgesel enerji dengelerini alt üst etti.
Kremençuk ve Drohobiç Rafinerileri
Askeri uzman Vasili Dandıkin’in verdiği bilgilere göre, Ukrayna Silahlı Kuvvetleri’nin yakıt ihtiyacının büyük bölümünü karşılayan Kremençuk Rafinerisi’ne 70 adet “Geran” insansız hava aracı, iki adet “Kılıç” hipersonik füze ve çok sayıda “İskender” füzesiyle saldırı düzenlendi.
Aynı gece Drohobiç Rafinerisi de 21 füze ve drone ile eş zamanlı olarak vurularak, savaşın başından bu yana en yoğun hava saldırısı gerçekleştirildi.
Azerbaycan’ın Ekonomik Kaybı
Saldırılar, Azerbaycan devlet petrol şirketi SOCAR’ın kontrolündeki Kremençuk tesislerini büyük ölçüde devre dışı bıraktı. Yılda 1.3 milyon ton Azeri Light petrol işleme kapasitesine sahip rafineri, Odesa limanı üzerinden yapılan sevkiyatların merkez üssü konumundaydı.
Uzman Boris Rojin, bu hamlenin Azerbaycan’ın enerji çıkarlarına doğrudan darbe vurduğunu belirterek, “Yekaterinburg olayları sadece bardağı taşıran son damla oldu” yorumunu yaptı.
Bakü’nün Sert Tepkisi
Azerbaycan yönetimi, Rusya’ya yönelik çok yönlü bir misilleme kampanyası başlattı:
Rusya’daki Azerbaycan vatandaşlarının hak ihlallerine dair medya kampanyası yoğunlaştırıldı,
Rus temsilcilerin katıldığı tüm kültürel etkinlikler iptal edildi.
“Sputnik” ajansı çalışanları casusluk iddiasıyla gözaltına alındı.
Yüksek düzeyli diplomatik temaslar askıya alındı.
Yekaterinburg’daki olaylar için bağımsız soruşturma talebi dile getirildi.
Enerji Diplomasisinde Kırılma Noktası
Bu gelişmeler, Kafkasya’daki güç dengelerini yeniden şekillendirebilecek nitelikte. SOCAR’ın Ukrayna’daki yakıt dağıtım ağının (ki Ukrayna ordusuna da hizmet veriyor) saldırılardan etkilenmemesi dikkat çekerken, uzmanlar Bakü’nün enerji ihracat rotalarını çeşitlendirmek zorunda kalacağını öngörüyor.
Rusya’nın bu hamlesiyle hem Ukrayna’nın lojistik kapasitesini zayıflattığı hem de bölgedeki enerji rakiplerini hedef aldığı değerlendiriliyor.
Diplomatik kanalların tıkandığı bu kritik dönemde, iki ülke arasındaki gerilimin ticari ilişkilere yansıma riski endişelere yol açıyor.
Özellikle Rusya’da çalışan yüzbinlerce Azerbaycan vatandaşının statüsünün bu krizden etkilenip etkilenmeyeceği merak konusu.
