Riyad’da bir araya gelen Türkiye’nin de aralarında bulunduğu 12 İslam ülkesinin dışişleri bakanları, İran’ın bölgedeki sivil yerleşim alanlarını ve stratejik altyapıyı hedef alan saldırılarını sert bir dille kınadı. Yayımlanan ortak bildiride, “İran’ın saldırganlığının hiçbir haklı gerekçesi olamaz” denildi.
Suudi Arabistan’ın çağrısıyla Riyad’da toplanan Türkiye, Suriye, Azerbaycan, Bahreyn, Mısır, Ürdün, Kuveyt, Lübnan, Pakistan, Katar, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) dışişleri bakanları tarafından düzenlenen istişare toplantısının ardından yayımlanan ortak bildiride, Tahran yönetimine çağrı yapıldı.
Bakanlar tarafından onaylanan bildiride, İran’ın balistik füzeler ve insansız hava araçlarıyla (İHA) gerçekleştirdiği saldırıların doğrudan sivil nüfusu ve hayati altyapıları hedef aldığı vurgulandı.
Bildiride şu ifadelere yer verildi:
“İran İslam Cumhuriyeti’nin kasten sivil yerleşim alanlarını, enerji tesislerini, su arıtma istasyonlarını, havalimanlarını ve diplomatik binaları hedef alan saldırılarını şiddetle kınıyoruz. Bu eylemler uluslararası hukukun ve egemenlik haklarının açık bir ihlalidir.”
Meşru müdafaa hakkı ve ağır bedel uyarısı
İran’ın bu saldırılarının “bahane kabul etmez” olduğu belirtilen açıklamada, saldırılardan zarar gören ülkelerin Birleşmiş Milletler (BM) Şartı’nın 51. maddesi uyarınca kendilerini savunma hakkına sahip oldukları hatırlatıldı.
Bakanlar, İran’ın komşuluk hukukunu ihlal etmeye devam etmesinin kendisine “siyasi ve ekonomik olarak ağır bir bedel ödeteceği” uyarısında bulundu.
Milis güçler ve Hürmüz Boğazı şartı
Ortak bildiride İran’dan şu somut adımları atması talep edildi:
Bölgedeki silahlı milis gruplara verilen destek, finansman ve silah sevkiyatı derhal durdurulmalı.
BM Güvenlik Konseyi’nin 2817 sayılı kararına tam uyum sağlanmalı.
Hürmüz Boğazı ve Bab el-Mendeb üzerindeki uluslararası deniz trafiğini engelleyen veya tehdit eden girişimlerden vazgeçilmeli.
Lübnan vurgusu ve İsrail’e kınama
Toplantıda ayrıca Lübnan’ın toprak bütünlüğüne ve devlet egemenliğine destek mesajı verildi.
Silah gücünün sadece devletin elinde olması gerektiği savunulurken; İsrail’in Lübnan’a yönelik devam eden saldırıları ve bölgedeki yayılmacı politikaları da dışişleri bakanları tarafından kınandı.
Türkiye’den koordinasyona destek
İstişare toplantısına katılan Türkiye, bölgedeki tansiyonun düşürülmesi ve diplomatik yolların devreye sokulması konusundaki kararlılığını yineledi.
12 ülke, gelişmeleri yakından takip etmek ve ortak bir güvenlik mimarisi oluşturmak için koordinasyonun sürdürülmesi konusunda mutabık kaldı.
