Londra Soho’da, Türk restoranlarıyla ünlü taşlı sokaklardan birinde, eski Birleşik Krallık istihbarat servisi MI6’nın şefi Richard Moore Financial Times ile öğle yemeğinde buluştu.
Türkiye’ye olan derin ilgisi ve Türkçesiyle bilinen Moore, 38 yıllık kariyerini kapatırken hem Türkiye’ye dair gözlemlerini hem de İngiltere’nin yeni istihbarat ve güvenlik stratejisini anlattı.
Moore, Türkiye’yi “ikinci vatanım” şeklinde tanımlıyor. “Yabancı dili gerçekten öğrenirseniz, o ülkenin kültürüne ve o ülkeye dair bir yatırım yapmış oluyorsunuz” diyor. Türkiye’nin coğrafi konumu ve tarihsel geçiş noktası olması nedeniyle uluslararası düzende hayati öneme sahip olduğunu ifade ediyor.
Moore, Türkiye’nin özellikle Ukrayna-Rusya savaşı bağlamında, Moskova ve Batı arasında kritik bir köprü olduğuna dikkat çekiyor. NATO içindeki konumu, Ortadoğu’daki rolü ve Kafkaslar’da etkisiyle Batı için önemli bir ortak olarak görülmesi gerektiğini vurguluyor. İngiltere’nin de “örnek olma gücünü” yeniden kazanması gerektiğini söylüyor.
Röportajın giriş bölümünde Financial Times muhabiri, Türkiye’nin son yıllardaki siyasal dönüşümünü “İslami kökenli demokratik bir model olarak gösterilen ülke bugün otoriter ve baskıcı bir yönetime evrildi” diye anlatarak Richard Moore’a “Erdoğan konusunda fazla yumuşak olmakla eleştiriliyorsunuz, buna katılıyor musunuz?” diye soruyor.
Moore’un cevabı şöyle:
“Benim için ilgilendiğim şey, Türkiye’nin oynadığı roldür. Ve genel olarak Batı ittifakına Türkiye’nin getirdiklerinin dengesi hakkında olumlu düşünüyorum.”
Moore’a göre Ankara’nın son yıllarda zaman zaman Batı ile sertleşen ilişkilerine rağmen, Türkiye’nin jeopolitik konumu ve diplomatik ağı, Avrupa güvenliği için hâlâ stratejik bir sütun niteliğinde.
Moore, “Türkiye’yi değerlendirirken yalnızca iç politikaya bakmak eksik olur” diyerek, ülkenin çok boyutlu dış politika performansına işaret ediyor.
İstihbarat dünyasında dönüşüm: Teknoloji, şeffaflık, çeşitlilik
Röportajda Moore, MI6’nın geleceğine ilişkin görüşlerini de paylaşıyor. Moore, dijital gözetleme ve yapay zekânın yükseldiği bir dönemde insan istihbaratının değerinin arttığını, MI6’nın şeffaflık, çeşitlilik ve teknolojik dönüşüm konularında reformlara ihtiyacı olduğunu ve İngiltere’nin uluslararası alanda yeniden “örnek olma gücüne” kavuşması gerektiğini söylüyor
