İran’da ekonomik krizle başlayan ve rejim karşıtı gösterilere dönüşen protestolar 15. gününe girerken, Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, ABD’nin olası bir saldırısına askeri üsleri ve gemileri hedef alarak karşılık vereceklerini söyledi. Öte yandan İnsan Hakları Örgütü Hengaw, gösterilerde hayatını kaybedenlerin kimliklerini doğruladı; ölenlerin büyük çoğunluğunun Kürt olduğu bildirildi.
İran ve Rojhılat’ta devam eden protestolar şiddetlenerek sürerken, Tahran yönetimi ile Washington arasındaki gerilim de tırmanıyor.
İran Meclisi’nin bugünkü oturumunda konuşan Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, ABD’yi sert bir dille uyardı.
Galibaf, ABD’nin İran’a yönelik olası bir askeri saldırısı durumunda, “işgal altındaki topraklar” (İsrail) ile ABD ordusuna ait üsler ve gemilerin İran’ın meşru hedefleri olacağını belirtti. Meclis oturumu sırasında milletvekillerinin “Amerika’ya Ölüm” sloganları attığı ve tehdit algılamaları durumunda “önleyici saldırı” seçeneğinin bile masada olabileceği konuşuldu.
ABD ve Trump’ın tavrı: Saldırı planları masada
ABD Başkanı Donald Trump ise yaptığı açıklamada durumu yakından takip ettiklerini belirterek, İran yönetimini göstericilere şiddet uygulamaması konusunda uyardı. Trump, “ABD yardım etmeye hazır” mesajı verirken, Amerikan medyasında yer alan haberlere göre, Trump ve danışmanları İran’daki askeri noktalara yönelik hava saldırısı planlarını tartışıyor ancak henüz kesinleşmiş bir savaş kararı bulunmuyor.
Protestoların bilançosu: Rojhılat’ta ölenlerin çoğu Kürt
İnsan Hakları Örgütü Hengaw, bugün (11 Ocak 2026) yayınladığı raporda, internet kesintileri ve ağır baskılara rağmen gösterilerde öldürülen 50 kişinin kimliğini doğruladıklarını duyurdu.
Hengaw’ın verilerine göre; kimliği doğrulanan 50 kişiden 42’si Kürt, 4’ü ise Gilak. Hayatını kaybedenler arasında 18 yaşın altında 6 çocuk ve 2 kadın bulunuyor. Örgüt, 20 kişinin daha öldürüldüğüne dair bilgi aldıklarını ve doğrulama çalışmalarının sürdüğünü belirtti.
İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA) ise cumartesi gecesi itibarıyla ülke genelinde toplam 116 göstericinin hayatını kaybettiğini, bunlardan 7’sinin çocuk, 4’ünün ise sağlık çalışanı olduğunu rapor etti. HRANA verilerine göre gözaltı sayısı 2 bin 600’ü aşmış durumda.
Rejim güçlerinden 111 kayıp
İran hükümeti, göstericilerin ölüm sayılarına ilişkin resmi bir açıklama yapmazken, ilk kez güvenlik güçlerinin kayıplarını açıkladı. Resmi verilere göre, protestolarda şu ana kadar 111 güvenlik görevlisi (Özel Kuvvetler, FARAJA, Devrim Muhafızları ve Besic) öldü.
Güvenlik güçlerinin en çok kayıp verdiği il 30 ölü ile İsfahan olurken, Tahran’daki kayıplar henüz açıklanmadı. Rojhılat illerinde Kirmanşan’da 8 Luristan’da 5 İlam’da 4 ve Urmiye’de 1 güvenlik güçleri mensubu öldürüldü.
“İsyancılar ve dış güçler” suçlaması
İran dini lideri Ali Hamaney, Cuma günü yaptığı açıklamada göstericileri “bozguncu ve yabancıların paralı askerleri” olarak nitelendirerek, “Bozgunculara karşı merhamet gösterilmeyecek” tehdidinde bulunmuştu. Hükümet yetkilileri ise sokağa çıkanları “ABD ve İsrail’in uşakları” olmakla suçlarken, tutuklananların idam cezasıyla yargılanabileceği belirtiliyor.
Ne olmuştu?
Protestolar, 28 Aralık 2025 tarihinde Tahran’da esnafın hayat pahalılığı ve kötü ekonomik koşullar nedeniyle başlattığı kepenk kapatma eylemiyle başladı ve hızla yayıldı. Şu anda 180 şehre sıçrayan gösterilerde, başlangıçtaki ekonomik talepler yerini “rejimin yıkılması” sloganlarına bıraktı.
NetBlocks verilerine göre, İran hükümeti gösterileri bastırmak amacıyla son 3 gündür ülke genelinde ve Doğu Kürdistan’da internet erişimini tamamen kesmiş durumda. Toplamda 60 saati aşkın süredir ülkede internet karartması uygulanıyor.
