Rus uzmanlar, Çin’in 2049 yılına kadar, yani Çin Halk Cumhuriyeti’nin kuruluşunun 100. yılına kadar olan dönemdeki gelişimini değerlendiren kapsamlı bir rapor hazırladı. Rusya Bilimler Akademisi Çin ve Modern Asya Enstitüsü tarafından yayımlanan raporda, Çin’in ekonomik, askeri ve uluslararası arenadaki geleceği ve Rusya ile ilişkileri ele alındı. Çalışmada, Çin’in özellikle askeri harcamalarını artırarak üçüncü bir nükleer süper güç olma yolunda ilerleyeceği ve 2035 yılına kadar ABD ve Rusya’nın nükleer stratejik kapasitesine yaklaşacağı belirtildi. Uzmanlara göre, bu durum Pekin’in küresel etkisini önemli ölçüde artıracak.
Raporda, Çin’in ekonomik alandaki iç ve dış zorluklarına da değinildi. Düşük iç tüketim oranları, hızla yaşlanan nüfus, doğal kaynakların sınırlılığı ve bölgesel dengesizlikler, Çin’in sürdürülebilir büyümesi için temel engeller olarak sıralandı. Bunun yanında, küresel ekonomideki korumacılık eğilimleri ve Batı’nın Çin’e yönelik teknolojik yaptırımları gibi dış baskılar da dikkate alındı. Ancak uzmanlar, Çin’in bu zorluklara rağmen ekonomik dayanıklılığını koruyarak “yüksek kaliteli kalkınma” modeline geçebileceğini öngörüyor.
Raporda Çin’in savunma harcamalarını artırarak, nükleer ve geleneksel askeri kapasitesini güçlendireceği belirtiliyor. Uzmanlara göre, 2049 yılına kadar Çin’in deniz kuvvetleri ABD ile karşılaştırılabilir bir seviyeye ulaşabilir. Ayrıca, Pekin’in yapay zeka, hipersonik silahlar ve uzay teknolojileri gibi ileri askeri teknolojilerde liderlik arayışını sürdüreceği vurgulandı. Bununla birlikte, Çin’in küresel askeri varlığının ABD’ninki kadar geniş olmayacağı, ancak Afrika ve Orta Doğu’da yeni üsler inşa edebileceği ifade edildi.
Çin’in dış politikasında ekonomik istikrarı öncelik olarak göreceği ve küresel liderlik arayışını “Küresel Güney” ülkeleri üzerinden sürdüreceği değerlendiriliyor. Çin’in, Batı ile rekabetinde esneklik göstererek açık çatışmalardan kaçınacağı, ancak Batı ittifakındaki çelişkilerden yararlanmaya çalışacağı tahmin ediliyor.
Rusya ile ilişkilerde ise stratejik ortaklık devam edecek, ancak Çin’in aşırı yükümlülüklerden kaçınacağı belirtiliyor. Uzmanlar, bu ilişkinin, Moskova’nın Pekin’e aşırı bağımlı hale gelmesini engelleyecek şekilde dengelenmesi gerektiğini vurguladı.
Rusya için öneriler ve gelecekteki riskler
Uzmanlar, Çin ile Batı arasındaki kontrollü rekabetin Rusya için en avantajlı senaryo olduğunu belirtiyor. Bu durumda Moskova, Çin ile iş birliğini güçlendirirken, aynı zamanda diğer güç merkezleriyle ilişkilerini de geliştirmeli. Ancak, Çin’in ciddi bir ekonomik krize girmesi ya da ABD ve müttefiklerini geride bırakacak şekilde güçlenmesi durumlarının Rusya için riskler barındırdığı ifade ediliyor. İlk senaryoda Rus ekonomisi zarar görebilirken, ikinci senaryoda Pekin’in artan gücü Rusya’nın dış politikadaki manevra alanını daraltabilir.
Kommersant’ın aktardığı raporda Rusya’nın, Çin ile ilişkilerini dengeli ve çok yönlü bir şekilde sürdürmesi gerektiği vurgulanıyor. Uzmanlar, Moskova’nın kendi bağımsızlığını ve ulusal çıkarlarını koruyarak, Çin ile iş birliğini daha eşit bir zemine oturtması gerektiğine dikkat çekti.
